Προϋπάρχουσα μελωδία που αποτελεί τη βάση της πολυφωνικής σύνθεσης. Ο όρος σημαίνει κυριολεκτικά σταθερή μελωδία και είναι συχνά κάποιο ένα Γρηγοριανό μέλος ή ένα κοσμικό τραγούδι. Βλ. Κάντους φίρμους Μελοδύσσεια: μια μουσική ιστορία.
«Είναι πολυφωνική σύνθεση που έρχεται από την Ιταλία του 14ου αιώνα για δύο ή τρεις φωνές και το θέμα του είναι ποιμενικό ή ερωτικό. Το μαδριγάλιο αναβίωσε κατά τον 16ο αιώνα στην Ιταλία ως σύνθεση του 16ου αιώνα για φωνές, με ή χωρίς συνοδεία οργάνων, σε ποίηση ερωτικού χαρακτήρα». Βλ. Μαδριγάλι στο Μελοδύσσεια: μια μουσική ιστορία - Μ.
«Στην περίοδο της Αναγέννησης ο κανόνας αντιπροσωπεύει οδηγίες για την εκτέλεση της μουσικής. Σε ό,τι αφορά στη σύνθεση, είναι η διαδοχική είσοδος φωνών που τραγουδούν την ίδια μελωδία.» Βλ. Μελοδύσσεια: μια μουσική ιστορία - Κ.
«Πρόκειται για πολυφωνική μελοποίηση από τον 14ο αι. ενός σταθερού σώματος κειμένων της Ρωμαιοκαθολικής Λειτουργίας. Τα κείμενα αυτά είναι τα: Kyrie (Κύριε ελέησον), Gloria (Δόξα εν υψίστοις Θεώ), Credo (Πιστεύω), Sanctus - Benedictus (Άγιος Κύριος Σαβαώθ - Ευλογητός) και Agnus Dei (Ο αμνός του Θεού).» Βλ. Μελοδύσσεια: Μια μουσική ιστορία - Κ
